Paddenstoelensupplementen en novel food: wat mag wel en niet in de EU?
Kort antwoord: Of een paddenstoel in de EU in een supplement mag, hangt af van de soort én het gebruikte deel: beide mogen geen niet-toegelaten novel food zijn. Het vruchtlichaam van lion's mane en reishi is toegestaan, gedroogd mycelium van die soorten niet. Cordyceps militaris is helemaal niet toegestaan, terwijl Ophiocordyceps sinensis en Samsoniella hepiali in supplementen wel mogen.
Laatst bijgewerkt: 2 november 2026 · Geschreven door Florian Fermin
Novel food klinkt als iets voor juristen. Toch bepaalt het gewoon wat er in een paddenstoelensupplement mag zitten, en zelfs welk deel van de paddenstoel.
Daarom staat op onze lion's mane- en reishi-poeders en -capsules "vruchtlichaam". Hieronder leg ik uit waarom dat ertoe doet.
Wat is novel food precies, en waarom geldt het ook voor paddenstoelen?
Novel food is in de EU elk levensmiddel dat vóór 15 mei 1997 niet in significante mate voor menselijke voeding werd gebruikt binnen de Unie. Zo'n levensmiddel mag pas op de markt na een Europese toelating. Voor paddenstoelen telt daarbij of de soort en het gebruikte deel vóór die datum al werden gegeten.
De definitie staat in Verordening (EU) 2015/2283, artikel 3. Die verordening geldt sinds 1 januari 2018, verving Verordening (EG) nr. 258/97 en hanteert 15 mei 1997 als vaste peildatum.
Een niet-toegelaten novel food is een ingrediënt dat onder de definitie valt, maar (nog) geen toelating heeft. Zo'n ingrediënt mag dus niet in levensmiddelen of supplementen worden verkocht.
Welke paddenstoelen mogen in de EU wel en niet in een supplement?
Het vruchtlichaam van lion's mane, reishi en shiitake en de schimmel chaga mogen in Europese supplementen, chaga alleen daar en niet als gewoon levensmiddel. Ook Ophiocordyceps sinensis en Samsoniella hepiali zijn in supplementen toegestaan. Niet toegestaan zijn Cordyceps militaris en gedroogd mycelium van lion's mane, reishi en shiitake, omdat die als niet-toegelaten novel food gelden.
| Paddenstoel | Toegestaan in supplementen | Let op |
|---|---|---|
| Lion's mane (pruikzwam, Hericium erinaceus) | Vruchtlichaam | Gedroogd myceliumpoeder is novel food (EU-consultatie 2019) |
| Reishi (gesteelde lakzwam, Ganoderma lucidum) | Vruchtlichaam | Gedroogd myceliumpoeder is novel food (EU-consultatie 2019) |
| Chaga (berkenweerschijnzwam, Inonotus obliquus) | Ja, in voedingssupplementen | Als gewoon levensmiddel (bijvoorbeeld losse thee) novel food (Finland, 2024) |
| Ophiocordyceps sinensis (vroeger Cordyceps sinensis) | Ja, in voedingssupplementen | Wild materiaal is schaars, vraag om soortbevestiging |
| Samsoniella hepiali (o.a. Cs-4) | Ja, in voedingssupplementen (bevestigd in 2025) | Vaak als "cordyceps" verkocht |
| Cordyceps militaris | Nee | Niet-toegelaten novel food, de NVWA treft het aan op de Nederlandse markt |
| Shiitake (Lentinula edodes) | Vruchtlichaam | Gangbaar voedingsmiddel, goed verhitten. Gedroogd myceliumpoeder is novel food (2019) |
Bronnen: de consultaties van de Europese Commissie, NVWA, 2025, NutraIngredients, 2025 en de EU Novel Food Catalogue. De status kan veranderen, dus check altijd even de actuele catalogus.
Waarom is het vruchtlichaam van lion's mane wel toegestaan en het mycelium niet?
Het vruchtlichaam van lion's mane wordt al lang gegeten en heeft daardoor een geschiedenis van gebruik vóór 1997. Gedroogd mycelium, meestal op graan gekweekt, is een nieuwere productievorm zonder die geschiedenis. Daarom kan dezelfde soort in de EU wel of niet zijn toegestaan, afhankelijk van welk deel van de paddenstoel in het product zit.
Voor lion's mane, reishi, shiitake, maitake en oesterzwam kwam de Europese Commissie in oktober 2019 tot die conclusie over gedroogd myceliumpoeder. Wat het verschil tussen de twee delen verder betekent, lees je in vruchtlichaam vs. mycelium.
Mogen extracten van lion's mane, reishi en chaga?
Voor een aantal extracten van het vruchtlichaam heeft de EU dat expliciet bevestigd. Een waterextract van het vruchtlichaam van lion's mane, reishi en shiitake is volgens een consultatie van 10 september 2026 geen novel food, ook niet in gewone levensmiddelen. Een vergelijkbaar waterextract van chaga is alleen in voedingssupplementen geen novel food.
In februari 2025 kwamen er al uitspraken over extracten die met ultrasone extractie uit het vruchtlichaam zijn gehaald. Die zijn niet novel voor lion's mane, reishi, shiitake en maitake, en voor chaga niet novel in supplementen.
Dat betekent niet dat elk extract automatisch mag, want een consultatie gaat over één beschreven product en productiemethode. Voor extracten met ethanol vonden we geen aparte consultatie. Hoe zo'n extractie met water en alcohol werkt, lees je in dubbele extractie uitgelegd.
Hoe werkt een toelating als novel food, en hoe lang duurt dat?
Een bedrijf dat een novel food wil verkopen, dient een aanvraag in bij de Europese Commissie. De Europese voedselveiligheidsautoriteit EFSA beoordeelt de veiligheid binnen negen maanden na een geldige aanvraag. Daarna heeft de Commissie zeven maanden om een besluit voor te leggen, en die termijnen kunnen worden verlengd als er extra informatie nodig is.
Voor traditionele levensmiddelen uit landen buiten de EU bestaat een kortere route. Het product moet dan minstens 25 jaar deel uitmaken van het gewone voedingspatroon van een significant aantal mensen in ten minste één land buiten de EU. Lidstaten en EFSA krijgen vier maanden om veiligheidsbezwaren in te dienen (Verordening (EU) 2015/2283).
| Stap | Termijn volgens de verordening | Wie |
|---|---|---|
| Veiligheidsadvies na geldige aanvraag | 9 maanden (verlengbaar) | EFSA |
| Ontwerpbesluit na advies | 7 maanden | Europese Commissie |
| Bezwaren bij traditioneel levensmiddel uit derde land | 4 maanden | Lidstaten en EFSA |
| Vereiste gebruiksgeschiedenis traditioneel levensmiddel | Minstens 25 jaar | Aanvrager toont aan |
Hoe herken je als consument een paddenstoelensupplement dat in de EU niet mag?
Een paddenstoelensupplement dat in de EU niet is toegestaan, herken je vaak aan de soortnaam Cordyceps militaris op het etiket, of aan de vermelding "mycelium" of "myceliated grain" bij lion's mane of reishi. Ontbreekt de Latijnse soortnaam of het gebruikte deel helemaal, dan kun je de status gewoon niet controleren.
- "Cordyceps militaris" op het etiket van een supplement dat in de EU wordt verkocht.
- "Mycelium" of "myceliated grain" bij lion's mane of reishi.
- Geen soortnaam of geen vermelding van het deel.
- Verkocht vanuit een land buiten de EU, zonder Europese importeur.
Een analysecertificaat per batch helpt om de rest te controleren. Lees hoe je een CoA leest en welke criteria je verder kunt gebruiken.
Wat doet de NVWA als een supplement een niet-toegelaten novel food bevat?
De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) controleert of voedingssupplementen op de Nederlandse markt aan de regels voldoen. Bij Cordyceps militaris inspecteerde de NVWA tussen februari en april 2025 17 Nederlandse bedrijven. Bij 5 bedrijven trof de NVWA producten met deze soort aan, en die bedrijven moesten de producten uit de verkoop halen.
Buitenlandse aanbieders en platforms meldde de NVWA via het Europese waarschuwingssysteem RASFF. De NVWA raadt consumenten af om producten met Cordyceps militaris te kopen, omdat de veiligheid niet is aangetoond (NVWA, 2025). Lees meer over de soorten in ons artikel over cordyceps en de EU-regels.
Wat zijn de beperkingen van dit overzicht?
De novel-foodstatus van een paddenstoel ligt niet voor altijd vast en kan veranderen door nieuwe toelatingen of nieuwe interpretaties. Een status als "niet novel" zegt bovendien alleen dat een ingrediënt verkocht mag worden. Over de werking of de kwaliteit van een specifiek product zegt het niets.
De EU Novel Food Catalogue is een hulpmiddel en geen wettekst. Bij twijfel geeft de NVWA of de Europese Commissie uitsluitsel.
Welk deel van de paddenstoel staat op het etiket van GOYU?
Op de verpakking van onze lion's mane- en reishi-poeders, de capsules en het reishi extract staat bij de ingrediënten "(vruchtlichaam)", nooit mycelium. De ingrediëntenregel van het lion's mane poeder is bijvoorbeeld "Lions Mane Poeder (Hericium erinaceus) (vruchtlichaam)". Precies die vermelding van soort en deel wil je volgens de lijst hierboven op elk etiket zien.
| Product | Soort en deel op verpakking | Biologisch |
|---|---|---|
| Lion's mane poeder (60 g) en capsules (500 mg) | Hericium erinaceus, vruchtlichaam | Ja, NL-BIO-01 |
| Reishi poeder (60 g) en capsules (500 mg) | Ganoderma lucidum, vruchtlichaam | Ja, NL-BIO-01 |
| Reishi extract capsules (400 mg, 20:1) | Ganoderma lucidum, vruchtlichaam, water en ethanol | Nee |
De grondstoffen komen uit China, de producten worden in de EU gemaakt. Wil je het labrapport van een batch zien, dan vraag je dat op via support@getgoyu.com. Het volledige assortiment staat in de paddenstoelen collectie.
Samenvatting in 3 punten
- Novel food is in de EU een levensmiddel dat vóór 15 mei 1997 niet in significante mate werd gegeten. Het heeft een toelating nodig.
- Bij paddenstoelen telt zowel de soort als het deel: het vruchtlichaam van lion's mane en reishi mag, gedroogd mycelium van die soorten niet, en Cordyceps militaris mag helemaal niet.
- Controleer de Latijnse soortnaam en het deel op het etiket, en kijk bij twijfel in de EU Novel Food Catalogue.
Veelgestelde vragen
Wat is novel food?
Een voedingsmiddel dat vóór 15 mei 1997 niet op betekenisvolle schaal in de EU werd gegeten. Het heeft toelating nodig voordat het mag worden verkocht.
Is lion's mane legaal in Nederland?
Ja, het vruchtlichaam is toegestaan in voedingssupplementen. Gedroogd mycelium niet.
Mag cordyceps in Nederland worden verkocht?
Dat hangt af van de soort. Ophiocordyceps sinensis en Samsoniella hepiali mogen in supplementen, Cordyceps militaris niet.
Waar check ik de status van een ingrediënt?
In de EU Novel Food Catalogue en op de consultatiepagina van de Europese Commissie. Daar staan de uitspraken per soort, deel en productiemethode.
Is een toegestaan ingrediënt automatisch veilig in elke dosis?
Nee. Een toelating gaat over de status van het ingrediënt. Houd je altijd aan de dagdosering op de verpakking.
Bronnen
- Europees Parlement en Raad van de Europese Unie (2015). Verordening (EU) 2015/2283 betreffende nieuwe voedingsmiddelen. Publicatieblad van de Europese Unie. eur-lex.europa.eu
- NVWA (2025). Inspectieresultaten Cordyceps militaris 2025. nvwa.nl
- NutraIngredients (2025). Cordyceps 'boom' on the horizon as novel food status of S. hepiali clarified. 29 augustus 2025. nutraingredients.com
- Europese Commissie. Consultation process on novel food status: Hericium erinaceus, Ganoderma lucidum, Lentinula edodes, Grifola frondosa en Pleurotus ostreatus dehydrated mycelium powder, conclusie novel food, 29 oktober 2019. Hericium, Ganoderma
- Europese Commissie. Consultation process on novel food status: Chaga (Inonotus obliquus), conclusie novel food (gebruik buiten voedingssupplementen, verzoek Finland), 14 november 2024. food.ec.europa.eu
- Europese Commissie. Consultation process on novel food status: waterextract van het vruchtlichaam van Hericium erinaceus, Ganoderma lucidum en Lentinula edodes (niet novel) en Inonotus obliquus (niet novel in voedingssupplementen), 10 september 2026. food.ec.europa.eu
- Europese Commissie. Consultation process on novel food status: extractpoeder uit het vruchtlichaam met ultrasone extractie van lion's mane, reishi, shiitake en maitake (niet novel) en chaga (niet novel in voedingssupplementen), 28 februari 2025. food.ec.europa.eu, geraadpleegd 22 oktober 2026.
- Europese Commissie. Novel Food Status Catalogue. food.ec.europa.eu
Dit artikel is informatief en geen medisch advies. Voedingssupplementen zijn geen vervanging voor een gevarieerd en evenwichtig voedingspatroon en een gezonde levensstijl. Overleg bij twijfel, zwangerschap of medicijngebruik met je arts of apotheker.
